Laatste update: 24/11/2014

Hoe help je als ouder je kroost door de examens?

Ken je kind
Weet wat hem helpt, wat hij nodig heeft, en wat hij niet nodig heeft. Vraag dat ook aan je kind. Dat noemen we “autonomie” versterken en we weten dat dit werkt uit onderzoek over "de zelfdeterminatietheorie". Die theorie zegt dat een kind dat mag meedenken en mee verantwoordelijkheid kan dragen, sterker gemotiveerd is dan een kind waarvoor je alles regelt omdat je meent dat je beter weet wat goed is voor het kind”.

Laat ze zijn
Sommige kinderen kan je best helpen door hen zoveel mogelijk alleen te laten, en hun traditionele "grommelhumeur" op examenochtenden te negeren. Andere kinderen zijn het best geholpen als hun ouders actief met hen samenwerken om de leerstof onder de knie te krijgen (vb, ondervragen, mee nakijken of ze hun paper in behoorlijk Nederlands schreven, helpen om TV kijken te beperken).

Ga niet voor een grote verandering van de gewone schoolweek naar de examentijd. Als je kind altijd studeert met de muziek op, eis dan niet dat het op zijn kamer stil wordt. Jij zou dat de ideale studeeromgeving vinden, hij wordt er knetter van.

Structuur
Zorg voor structuur, want dat maakt het gemakkelijker om te studeren. Structuur kan 'in de ruimte' zitten. Zorg er bijvoorbeeld samen voor dat de boeken en schriften die je kind nodig heeft, in stapeltjes bij elkaar liggen. Zo vermijd je een paniekerig "ik vind mijn schrift Frans niet meer" op de dag voor de toets Frans. Je kan ook "in de tijd" structuur geven. Om je te concentreren, en informatie diep te verwerken, moet je je gedachten kunnen richten op de leerstof. Dat lukt niet zo goed als je kind ondertussen ook nog mails beantwoordt, het chatvenster laat openstaan, of ziet dat er berichtjes op zijn facebook pagina komen. Spreek met je kind af hoe lang de computer en de gsm off line blijven (bijvoorbeeld 50 minuten) en hoe lang de internet- of gsm-tussendoortjes mogen duren (en help hen ook om zich daar aan te houden).

Beloon studeergedrag
Studeren is best wel een hele klus, en wie daar mee bezig is, mag al eens een extraatje krijgen. En dat hoeven echt geen grootse dingen te zijn. Adolescenten kunnen zichtbaar genieten van een mama of papa die hen een kop warme choco komt brengen. Interesse tonen in de leerstof waar ze mee bezig zijn, helpt ook (let wel: dat is iets anders dan "ik zal eens controleren of je het wel kan"). Benoem luidop wat kinderen goed doen: “je hebt al een hele bladzijde oefeningen gemaakt, dat vind ik fijn”.

Vrije tijd
Zorg dat kinderen ook nog wat anders doen dan studeren. Dat je zoon de dag voor een wiskundetoets een hele middag buiten voetbalt, dat wil je als ouder natuurlijk niet zien. En dat is normaal. Maar wat wij als leerlingenbegeleiders ook niet graag zien, zijn leerlingen die in de examenperiode niets anders doen dan studeren. Een boog die altijd gespannen staat, kan knappen. Een frisse neus halen, even sporten, op vrijdagavond met de vrienden even op café... las voor leerlingen ook ontspanningsmomenten in. Altijd studeren, dat is een marathon lopen tegen spurttempo. Een goede marathonloper kan TIJDENS de marathon recuperatiemomenten inlassen.

Leef mee
Vraag na een examen hoe het geweest is. Als het "slecht" was, vraag dan wat er precies slecht ging. Vaak gaat het maar om een stukje van het examen. Vraag of er ook dingen goed waren. Het heeft op zo'n moment weinig nut om verwijten te uiten (zelfs als ze terecht zijn). Het komt er nu op aan om de motivatie voor het volgende examen op peil te houden, en je kind niet in een dip te laten zitten.

Gezondheid
Gezond eten, water drinken, voldoende slapen (bij pubers kan dat nog 9 uur per nacht betekenen!) en je lijf laten bewegen zijn altijd al "to doen" op het lijstje van leerlingen, en dat geldt ook in de examentijd. Een fonkelend ster hersenen werkt maar optimaal in een lijf dat ook super is!

Help met mate
Ik maak voor mijn kind samenvattingen van de leerstof. Is dat goed?
Het is van alle tijden dat ouders (en grootouders) hun kinderen het beste toewensen, en hen zoveel mogelijk helpen. Als je een keer voordoet hoe je een goede samenvatting maakt van de leerstof, help je je kind bij het “leren leren”. Maar doe dat niet voor alle leerstof, want dan krijgt je kind de kans niet om het zelf te oefenen. Wie alle leerstof voor zijn kind samenvat, geeft op korte termijn een duwtje in de rug, maar op lange termijn zie je dan dat het kind daar nadeel van heeft.

Maak van de zoektocht naar wat werkt voor jou kind een fijne ontdekkingstocht. We hopen dat we jullie met deze tips al een klein overlevingspakket bezorgd hebben.